Francuska i Njemačka žele evropsku vojsku, SAD protiv

16. Feb 2018. | 20:09 | NV
german

Francuska i Njemačka zauzele su se za zajedničku evropsku vojsku, poručivši da odbrana Evrope ne smije ovisiti o SAD, prenosi index.hr.

EU je u decembru prošle godine postavila temelje za Evropsku odbrambenu uniju, a dvije glavne članice Njemačka i Francuska žele da s vremenom preraste u zajedničku vojsku sposobnu braniti evropske granice i učestvovati u međunarodnim misijama.

“Želimo ostati transatlanski, ali postati više evropski”, izjavila je njemačka ministrica odbrane Ursula van der Leyen na konferenciji o sigurnosti u Minhenu.

“Želimo raditi na vojsci Evropljana. Evropljanima treba Evropa koja štiti svoje građane”, dodala je.

 

Vrijeme je za buđenje 

Njena francuska kolegica Florence Parly kaže da savez sa SAD, posebno u NATO-u, nema cijene, ali da je došlo vrijeme za jačanje Evrope.

“Evropa nije luksuz, nego nužnost. No, ostavili smo je birokratima i tiraniji konsenzusa”, rekla je Parly.

“Vrijeme je za buđenje, moramo oživjeti tu lijepu riječ Evropa”, istakla je.

Prema njenim riječima, uspjeh evropske odbrane ne leži u institucijama, nego u njenim  konkretnim misijama.

“EU mora biti sposobna intervenirati bez da u pomoć zove SAD”, naglasila je francuska ministrica.

Van der Leyen i Parly otvorile su sigurnosnu konferenciju u Minhenu, tradicionalno godišnje okupljanje globalne strateške zajednice na kojoj se raspravlja o aktuelnim svjetskim krizama.

Može li EU postati sposobniji i pouzdaniji faktor međunarodne sigurnosti i odbrane jedna je od glavnih tema skupa na kojem učestvuje više od 20 šefova država i vlada te 80-tak ministara vanjskih poslova i odbrane.

Obraćajući se učesnicima, predsjedavajući konferencije Wolfgang Ischinger upozorio je da su demokratija i zapadne vrijednosti u današnjem svijetu ugroženi, a međunarodni poredak uspostavljen nakon Drugog svjetskog rata izložen ozbiljnim rizicima.

“Alarm se upalio”, rekao je Ischinger i pozvao visoke dužnosnike da iskoriste ovaj vikend kako bi “najbolje što mogu” promovirali mir i sigurnost.

 

O ovome se već neko vrijeme priča

Priča o zajedničkoj vojsci EU već je neko vrijeme aktivna. U decembru prošle godine 25 članica EU donijelo je formalnu odluku o uspostavi nove mreže za saradnju na području odbrane i sigurnosti, postavivši temelje za Evropsku odbrambenu uniju.

Odluka evropskih ministara vanjskih poslova, koju je visoka predstavnica EU za vanjsku politiku i sigurnost Federica Mogherini tada nazvala “historijskom”, omogućuje bolju sigurnosnu saradnju i izgradnju vojnih kapaciteta na EU nivou, čime bi EU trebao smanjiti svoju ovisnost o SAD na tom području.

Učestvovanje u tzv. Stalnoj strukturiranoj saradnji (PESCO) dobrovoljno je, no samo su Danska, Malta i Britanija odlučile da u tome neće učestvovati.

Saradnja će početi, najavljeno je tada, sa 17 konkretnih projekata, koji uključuju uspostavu sanitetske jedinice, logističkog centra, centra za misije obuke i razvoj zajedničkih standarda za vojnu radijsku komunikaciju.

PESCO je inače skraćenica za Permanent Structured Cooperation, tj. Trajnu strukturiranu saradnju, koja označava proces kojim će članice produbiti saradnju oko odbrambenih i sigurnosnih pitanja.

 

SAD protiv

Evropska vojska nije projekat na kojeg Sjedinjene Američke Države gledaju blagonaklono. Isto mišljenje ima i zvanični London.

Evropski saveznici su priznali da je zajednička odbrana misija za NATO i “samo za NATO”, izjavio je jučer u Briselu američki ministar odbrane James Mattis poslije ministarskog sastanka u sjedištu Alijanse u Briselu, prenijela je Beta.

“Postoji jasan dogovor da se u dokument EU uključi da je zajednička odbrana mislja za NATO, samo za NATO”, rekao je Mattis na konferenciji za novinare poslije razgovora o evropskoj inicijativi o odbrani.

Američka delegacija izrazila je rezerve prema incijativi o evropskoj odbrani prije sastanka u Briselu. Kanada, Norveška, Island i Albanija su također izrazile zabrinutost tom inicijativom, rekli su diplomatski izvori u NATO.

Sličnu zabrinutost izrazio je i generalni sekretar Alijanse Jens Stoltenberg koji je rekao da EU ne može da zamjeni aktivnosti NATO.

 

Njemačka i Francuska odlučne

Međutim, čini se da američki stavovi ne brinu previše osovinu Pariz – Berlin koji žele formirati oružane snage koje će biti u službi politike Brisela.

Njemačka i Francuska žele imati kapacitete da se suprostave prijetnjama s kojima se suočavaju, poput migrantske krize ili agresivne ruske politike.

 

NV / foto AFP

Na vrh